Katarzyna Figura o filmie „Podróż sentymentalna” | audio Filmowa Migawka | WFO

Nasza gwiazda Katarzyna Figura zaczęła swoją karierę w UEFO. Niech pani opowie

o początkach. Filmową, filmową karierę zaczęłam w UFO

i to był właśnie film wyprodukowany przez wytwórnię filmów oświatowych, bo w

tamtych czasach to są lata 70 ubiegłego wieku,

ja miałam chyba nie wiem 11 albo 12 lat. Ten film przede wszystkim jest o jest

podróżą, ale też jest podróżą jak z szklarskiej Porębie na Hell, która jest

taką osią jakby geograficzną tego filmu, tak również [muzyka] to jest podróż

przez czasy. Chcieliśmy jakby zostawić po tym jakąś

pamiątkę, pamiątkę o historii kolei, też o [muzyka] przemijaniu, stąd ten tytuł,

bo to jest rzeczywiście podróż sentymentalna,

ale również o o wizji rozwoju, bo na filmie widzimy jak się kolej zmienia.

Dzień dobry. Wita się z państwem Sławomir Kalwinek, podcast Filmowa

migawka, podcast wytwórni filmów Oświatowych w Łodzi, tym razem z

Kazimierza nad Wisłą, gdzie trwa festiwal Dwa Brzegi. A w ramach tego

festiwalu mamy wyjątkową okazję pokazać najnowszy film w produkcji Wytwórni

filmów Oświatowych w Łodzi. I właśnie dzisiaj będziemy rozmawiali z reżyserem

czy w ogóle z twórcami tego filmu, a również z gwiazdami tego filmu.

Zapraszam serdecznie.

To jest podcast WFO, a jest z nami Artem Racheliu, który jest

reżyserem wspomnianego filmu, filmu pod tytułem Podróż sentymentalna.

Tak. Dzień dobry. To jest podcast WFO.

Artem, bardzo mi miło, że możemy tutaj porozmawiać. To jest wyjątkowa też

okazja, ponieważ z mojego punktu widzenia wytwórnia filmów oświatowych

dzięki tobie między innymi laureatowi dwóch najważniejszych nagród, które

zdobyłeś na przedostatnim festiwalu w Krakowie, czyli Złotego Lajconika i

Złotego Smoka zdobyłeś, czyli jesteś taką gwiazdą młodego pokolenia

reżyserów, myślę, że niekłamaną i zechciałeś z nami zrobić najnowszy film,

film dokumentalny, ale też artystyczny i też z drugiej strony troszeczkę reklamę.

Powiedz mi, czy to było z twojego punktu widzenia jakieś wyzwanie?

No to na pewno była rzecz, którą po raz pierwszy robiłem coś takiego na swojej

drodze twórczej, ponieważ to jest film tak jakby taki troszkę promocyjny, a

zarazem trochę film [parsknięcie] dokumentalny korzystający z materiału

fanfotage, które są z waszego archiwum wytwórnie, z którymi wcześniej nie

miałem do czynienia. Nie miałem wcześniej do czynienia w ogóle z

materiałami archiwalnymi, więc coś to coś było dla mnie takiego nowego. Ale

zarazem to, że to nie jest film, który jest całkowicie mój, jeżeli chodzi o to,

że ja nie pisałem scenariusza, albo pisałem go ktoś inny, więc zostałem

jakby zaproszony do zrealizacji tego filmu, więc musiałem y

jakby też po prostu uwzględniać przede wszystkim osoby, które ten film

zamówiły, czyli PKP i i was i powiem i powiem szczerze, że całkiem dobrze chyba

zostało to wszystko zrobione, przeprowadzone i że jesteśmy chyba

zadowoleni z tego jak to wyszło. Więc więc uważam, że to całkiem cenne

doświadczenie też w tym kontekście po prostu, że po szkole po szkole

w moim przypadku przynajmniej było tak, że trudnie jest znaleźć pracę na rynku i

w ogóle robić filmy dalej. A moim zdaniem reżyserzy też zże ja

przynajmniej uważam, że to jest taki sam zawód jak każdy inny, więc trzeba umieć

robić rzeczy różne i trzeba po prostu robić filmy przede wszystkim. Więc

cieszę się, że była też taka kolejna okazja, żebym mógł sobie

dołożyć ten film do do własnego doświadczenia.

Jest taka tradycja, że wytwórnia filmów oświatowych w Łodzi realizuje dosyć

regularnie filmy dotyczące kolei, ale nie wszystkie

z tych filmów, że tak powiem, trafiają na końcu na ekrany. Ty jesteś chyba

takim jednym z przykładów, gdzie produkcja została zaakceptowana bez

właściwie zmróżenia oka żadnego przez zamawiającego, czyli przez PKP

Intercity. To jest niesamowite, bo gwiazdy takie jak chociażby Jan Jakub

Kolski miały z tym no 30 lat temu, ale problemy.

Tak, tak, być może. Nie wiem. A że bardzo się cieszę, bo no bo przede

wszystkim myślałem o tym, dla kogo to jest film robiony, że i to uwzględniałem

przez całą produkcję i postprodukcję. Y, no ale też myślę, że jest to po

prostu też zasługa tego, że zostałam zaproszony już jakby w pewnym sensie w

momencie, który w którym wiele rzeczy już było przygotowany, uzgodniony, więc

nie musiałem od nowa kreować własną wizję, która być może jakbym to zrobił

samo samego zera, to być może no bo się nie spotkała z takim, nie wiem, ale po

prostu nie nie musiałem przechodzić tego etapu, więc po prostu zrezyowałem to, co

już było zaakceptowane przez nich i to moim zdaniem dzięki temu ten film został

tak przez nich przyjęty. Więc mamy pewnego rodzaju tutaj sukces

dla osób, które nie mają możliwości zobaczyć dzisiaj naszego pokazu, bo

pokaz jest przecież tylko w bardzo zamkniętym gronie, bo 50 osób to jest

przedpremierowy pokaz filmu dla zaproszonych gości i gwiazd takich jak

chociażby Katarzyna Figura. O czym jest ten film?

Ten film przede wszystkim jest o jest podróżą, ale też jest podróżą jak z

Szklarskiej Porębie na Hell, która jest taką osią jakby geograficzną tego filmu,

tak również to jest podróż przez czasy, ponieważ pokazujemy jakie współczesne

pociągi i technologie, które używają PKP takie jak to wyglądało dzięki waszym

materiałom archiwalnym jakiś czas temu i tych nagrań i bo jest bardzo sporo i

bardzo dużo ich użyliśmy, więc też mamy taką podróż po prostu przez historię

kolei i jak to wygląda wyglądają wagony, jak wyglądają podróżnicy, ale też, że

pewne rzeczy zostały niezmienne i że wciąż podróżując po prostu pociągami

mamy jakiś rodzaj refleksji i że zawsze te nawet te najmniejsze podróże są tymi

podróżami, które coalnie też odczuwamy, co też moim zdaniem się udało w tym

filmie gdzieś chwycić, że niektóre rzeczy niezmienne, ale dużo rzeczy też

się zmieniają. A powiedz mi proszę, czy z tym, z

realizacją tego filmu wiąże się jakaś anegdota? Coś śmiesznego zostanie ci w

głowie? Bo słyszałem o pewnym sklepie, którego

ciągle szukaliście. [śmiech] No, no. Może tak. Może ze względu na to,

że my byliśmy w bardzo różnych miejscach, miastach, miejscowościach.

Myślę, że no z 15 pewnie jak się tak plus minus tak gdzieś 15 to zawsze po

prostu szukaliśmy żabek po, bo tam chcieliśmy coś sobie kupić na drogę czy

na przygryzkę. Więc też częścią tej podróży, którą robiliśmy było zawsze

poszukiwanie żabek, że nawet na naszym takim czacie na WhatsAppie filmowym to

nazwaliśmy to poszukiwaczy żabek. Więc jeżeli tak, to taka taka mała anegdotka.

Dziękuję ci serdecznie za ten film. Dziękuję, że przyjąłeś od nas

zaproszenie, by reżyserować ten film, bo przecież wydaje mi się, że to nie jest

takie oczywiste, tym bardziej, że jesteś uznanym reżyserem młodego pokolenia. No

i chcielibyśmy jeszcze następne rzeczy realizować z tobą, bo wydaje mi się, że

warto. Bardzo chętnie, więc zobaczymy jak to

będzie w przyszłości i dziękuję też za zaproszenie.

I wreszcie przyszła ten przyszła ta chwila, przyszedł ten moment, kiedy

zaraz po spotkaniu, można powiedzieć autorskim, po spotkaniu po pokazie

filmu, po prapremierze filmu pod tytułem Podróż sentymentalna możemy gościć panią

Katarzynę Figurę. Dzień dobry w filmowej migawce.

Dzień dobry w filmowej migawce. Żałuję, że tak mnie mało w tym filmie. No ale

ale obrazy są Nie, no żartuję. Y wspaniały jestem bardzo poruszona yyy

tym filmem. Wspaniale zmontowany, wspaniale opowiedziany. To jest cudownie

opowiedziana obrazami historia. Wystąpiła pani dlatego, że pretekstem

był film Pociąg do Hollywood. Przed momentem rozmawialiśmy na temat tego

filmu. To było spotkanie autorskie wraz z ludźmi, którzy no przyszli zobaczyć tę

prapremierę. Yyy, czym dla pani jest w Kazimierzu Dolnym? Tak. Na festiwalu Deg

festiwalu filmowego Dwa Brzegi. Czym dla pani jest kolej i podróż

kolejowa?

No w ogóle to to jest to jest jakaś magia w podróży. Ja myślę, że życie jest

podróżą. Yyy, zresztą często mówię, że po prostu cały czas jestem w podróży.

Oczywiście mieszkam w różnych miejscach, ale właściwie cały czas podróżuję.

Yyy, one są związane, te moje podróże są związane właściwie nie tyle yyy z jakąś

pasją czy czy tylko po prostu z życiem moim zawodowym. To znaczy bardzo często

no muszę po prostu dojeżdżać, dolatywać do do

ciągle pracuję w różnych miejscach, w różnych miastach, w różnych

krajach i i to oczywiście coraz częściej w

ostatnich czasach jest to związane nawet bardziej z samolotami, z czy też no

lubię prowadzić auto sama, więc też dostaje się na przykład do Warszawy

na ogół właśnie albo samolotem, albo albo albo samochodem, ale kiedyś to były

po prostu od od dziecka to były zawsze pociągi. teraz pociągami mnie nie jeżę,

ponieważ ponieważ no stałam się tak bardzo rozpoznawalna, że nawet jak

jestem ubrana jakoś tak nie do poznania w taki bardziej skromny kapelusz niż

ten, który mam teraz na głowie, bo ten jest bardzo mocno zauważalny, ale

ale czytałam jakąś czapeczkę, ale w momencie kiedy się odezwę, no to po

prostu mój głos jest tak charakterystyczny i rozpoznawany, co

bardzo sobie również cenię.

to po prostu no niestety, ale ludzie nie dają mi nie dają mi spokoju, więc pociąg

no stał się dla mnie taką w tej chwili, ale w każdym razie moje dzieci, moje

córki uwielbiają kolej, uwielbiają podróże

właśnie pociągiem y nawet nie tylko po Polsce, ale po też

po Europie. przesiadają się także coś w tych torach w tym jedna z moich

najmłodsza moja córka Kaszmir 21letnia no chcę jest to jej marzenie i jak ją

znam to po prostu je zrealizuję chcę być maszynistką więc oprócz tego, że

studiuję psychologię i zajmuję się wieloma innymi rzeczami to jednak coś

jest takiego fascynującego właśnie w tej w tych torach w tej podróż

w tych zmianach kierunku, w jakimś zawieszeniu się też. No

przecież pociągi też miewają przestoje gdzieś tam

stoimy i ten pejzaż albo ale w ogóle ten pejzaż, który się zmienia to jak ży

ta przyroda, tak jest coś to jest bardzo y

bardzo powiązane y

[odchrząknięcie] no w ogóle no ma wymiar filozoficzny w

ogóle zanim zanim będziemy rozmawiali

W dalszym ciągu o kolei, o filmie pod tytułem Podróż sentymentalna w reżyserii

Artemara Heliuka chciałbym powiedzieć o jednej rzeczy. Oglądamy w tej oglądacie

państwo podcast Filmowa migawka, podcast wytwórni filmów oświatowych w Łodzi, a

nasza gwiazda Katarzyna Figura zaczęła swoją karierę w UEFO. Niech pani opowie

o początkach. Filmową filmową karierę zaczęłam w UFO,

bo wcześniej znalazłam się w kole amatorskim przy Teatrze Ochoty

prowadzonym przez panią Halinę Machulską.

żonę pana Jana Machulskiego, rodziców Julka Machulskiego, jednego z

najwybitniejszych reżyserów, scenarzystów i reżyserów polskich.

I później zresztą znalazłam się w jego filmach, co w dużym stopniu

zaznaczyło moją pozycję w kinie polskim, ale na pewno w tym wymiarze komediowym i

kultowym, prawda? Mówię o filmach takich jak King Size i i

Killer, Killerów dwóch, ale w każdym razie tam był teatr,

ale z tego teatru w tym teatrze właśnie amatorskim, w tym kółku zostałam

rozpoznana i jak gdyby doceniona jako dziecko i i znalazłam się w filmie

reżyserowanym przez panią Zofię Ołdak na podstawie opowiadania chyba pani Wandy

Chotomskiej i z jej też dialogami.

dialogi. Tak. I to był właśnie film wyprodukowany przez wytwórnie filmów

oświatowych, bo w tamtych czasach to są lata 70 ubiegłego wieku,

ja miałam chyba, nie wiem 11 albo 12 lat i

film nazywał się Zginął pies. No i on jest po prostu tak uroczy, tak

przepiękny i ja jestem tak wspaniałą olśniewającą

aktorką, naprawdę dziecko po prostu, ale z jakąś taką

energią, nie wiem, z jakąś radością życia, której

myślę, że do tej pory pomimo już swojego wieku też nie straciłam. Ale co jest

uchwycone akurat bardzo ciekawie w filmie

Podróż sentymentalna, ponieważ tam są przebitki oczywiście do

do pociągu do Hollywood i z tego no bo cała formuła filmu jest tak, że tam są

dokumenty, fragmenty filmów sprzed lat i nagle mamy tu i teraz i

jestem tą kobietą dojrzałą i jest coś takiego bardzo Co

nawet nie wiem czy trochę znaczy nie wiem no sentyment to

jest ładne coś takiego nostalgicznego i i tutaj tak jak poprowadził mnie

reżyser Artem w tej roli, że [odchrząknięcie]

jest jakaś refleksja właśnie nad tym że

że jesteśmy w tym pociągu i i te obrazy Te krajobrazy, te

jakieś emocje, uczucia przesuwają się

za oknem, powodują też pewne emocje, wspomnienia,

refleksje, ale też myślenie właśnie to, co bardzo

fajnie pan prezes PKP zaznaczył, ale również jak gdyby

wysuwają nas czy wyrzucają nas w przyszłość. To jest takie taka podróż

też do przyszłości

przez przeszłość, teraźniejszość, ale też z

takimi błyskami i właśnie zmianami torów, prawda? Ta

wajcha idzie w jedną stronę, w drugą i jest jakieś skrzyżowanie tych Przepiękne

są te ujęcia też w ogóle obserwacja tej maszyny. tego

właśnie pociągu tej maszyny. To jest fascynujące,

jak są film, jak są też fragmenty filmów archiwalnych wspaniale pomontowane,

bo warto powiedzieć, że 30 kilka filmów było użytych, 16 trafiło na ekran.

Fascynujące, absolutnie fascynujące. Mam wrażenie i to też powiedziała moja

przyjaciółka, aktorka i malarka Jola Olszewska, że ten film ma jedną wadę.

Ten film ma jedną wadę. jest za krótki, więc myślę, że i mam wielką nadzieję, że

że może yyy ta historia będzie rozwijana.

A pani podtrzymuje deklarację z tego spotkania, że będzie pani z nami

współpracowała? Tak, bardzo bym chciała, ale myślę, że tutaj powinnam już nie

wracać tam do Mariolki Wafelek, nawet nie do Katarzyny Figury, która teraz

jedzie na, nie wiem na zdjęcia czy gdzieś czy gdzieś się wybiera, bo tak

sobie wymyśliła. Tylko może powinnam być właśnie albo maszynistką, albo

kontrolerką, albo Och, ta sama moja córka Kaszmirka jechała,

skąd ona jechała? z Poznania, bo była na takiej wędrówce długodystansowej

i po Wielkopolsce i z Poznania jechała do Gdyni, wracała i kontroler jak

sprawdzał tak

konduktor jak sprawdzał jej jej bilet i nagle zobaczył nasze

nazwisko figura to i i zapytał czy jest pani córką Katarzyny Figury Kasz mi

odpowiedziała, że tak i On prosił, żeby przekazać najserdeczniejsze

życzenia, pozdrowienia, dlatego że dlatego, że uwielbia właśnie te

wszystkie moje filmy, że bardzo mnie ceni. że coś jest takiego, że ta

historia, ta pamięć zbiorowa, też ukształtowana na filmach,

że ona istnieje i to jest cudowne i przy takim

zabieganiu i przebodźcowaniu dziś tego świata, tym bardziej uważam, że

takie filmy, które czerpią z dokumentu, z jakiejś historii, łączą je z

teraźniejszością To jest ciekawe, bo tam jest tajemnica.

Ja myślę, że w pociągu też jest tajemnica. Nie wiadomo dokąd nas może

gdzieś stanie w środku nocy i zobaczymy co się wtedy dzieje. No po prostu są

jakieś nieprawdopodobne

tajemnicze ścieżki, które no w pociągu możemy czytać, możemy właśnie spoglądać,

możemy fotografować też te to, co za oknem się dzieje.

No jest coś absolutnie niezwykłego. Chciałabym, żeby więcej tego rodzaju

filmów powstawało, które skłaniają nas do refleksji, które są poetyckie, które

są właśnie metaforą, a które jednocześnie są bardzo

realistyczne, bardzo zapisujące,

dokumentalne, przywołujące historie, a jednocześnie

pozwalają nam jakoś wejść w inne przest przestrzenie,

które nas rozwijają cały czas. Myślę, że ten pociąg jest cały, to jest pociąg

nawet no jako idiom. Pociąg do sztuki, pociąg do kultury, pociąg do filmu,

pociąg do rozwoju. Prawda, że to jest mamy pociąg,

ale i i właśnie w to wpisana jest jakaś niesamowita podróż. yyy to fenomenalne

naprawdę wielkie wzięłam udział w tym filmie w zdjęciach do tego filmu y no y

parę miesięcy temu, ale jestem przeszczęśliwa. Nawet sobie nie zdawałam

sprawy, że mnie samą to yyy właśnie tak y

uruchomi. Jesteśmy po prostu przeszczęśliwi.

Koła w ruch stoi na stacji lokomotywa i coś tam później dalej. Koła, w ruch,

para. Buch i tak dalej. Cudowny wiersz Jana Brzechwy. Cudowny. Chyba jako

dziecko to też recytowałam gdzieś na jakimś konkursie recytatorskim.

Bardzo pani dziękujemy. Nie zajmujemy czasu i jeszcze raz dziękujemy, że pani

zechciała wziąć udział i w tym filmie i w tym spotkaniu teraz dzisiaj

i i i sygnalizuję i proszę o o ciąg dalszy i i bardzo bym chciała wziąć

udział w ciągu dalszym. ciąg dalszy nastąpi. No w końcu coś musi nastąpić.

Dziękujemy. Dziękuję.

[muzyka] A naszym kolejnym gościem właściwie to

jest człowiek, który być może tutaj był najważniejszy, ponieważ to jest

inicjator pomysłu, żeby zrealizować film pod tytułem Podróż sentymentalna. Pan

prezes PKP Intercity, pan Janusz Malinowski. Y, no można powiedzieć, że

to dzięki panu to wszystko się udało. A dlaczego?

100 lat temu, we wrześniu 1926 roku, prezydent Ignacy

Mościcki podpisał rozporządzenie powołujące polskie koleje państwowe.

W tym roku również PKP Interity obchodzi 25lecie swojego istnienia i chcieli

chcieliśmy jakby zostawić potem jakąś pamiątkę pamiątkę o historii kolei, też

o przemijaniu, stąd ten tytuł, bo to jest rzeczywiście podróż sentymentalna o

pewnym przemijaniu, ale również o o wizji rozwoju, bo na filmie widzimy jak

się kolej zmienia, a te ostatnie lata są rzeczywiście latami kolei.

Towarzyszy temu filmowi też takie wydawnictwo. Co to jest? Tutaj mamy

właśnie przed oczami. O, proszę bardzo. Tu są piękne, piękne zdjęcia

z tego filmu. Tu są też zdjęcia ekipy filmowej, aktorów.

Myślę, że bardzo ładna wydany album będzie dla naszych następców następnych

pokoleń Piękna Pamiątka. Dlaczego pan zaryzykował i zrobiliśmy

razem taki eksperyment? Eksperyment filmowy.

Ja kiedyś oglądałem film z lat 60 w okolicach Peronów. On mnie bardzo

zainspirował i mieliśmy zawsze taki pomysł, żeby ten film powiązać z

teraźniejszością, z przyszłością. Ja tylko powiem, że to jest film z 1964

roku w reżyserii Edwarda Etlera z muzyką yyy Krzysztofa Komedy Trzcińskiego. Yyy

no to jest taka perełka wśród filmów dokumentalnych pokazujących jak działa

kolej. Już od myślę paru lat mogę powiedzieć

mieliśmy taki pomysł, żeby te stare kadry powiązać z nowymi kadrami, z tą

nową koleją. Yyy, oczywiście tu było ogromne ryzyko, bo no trudno było sobie

wyobrazić jak to się uda, ale dzisiaj mogę powiedzieć, że yyy naprawdę

prawdziwa sentymentalna

podróż yyy kolej to nie tylko przemieszczanie się ludzi, ale to są to

są relacje, to jest historia, wiele spotkań, wiele różnych biznesów

rozpoczę Zaczęło się od wspólnej podróży koleją.

Kiedy ten film będzie miał premierę? Bo dzisiaj spotkaliśmy się na prapremierze

filmu Podróż sentymentalna w reżyserii Artemauk Racheluka z udziałem Katarzyny

Figury, Zbigniewa Samachowskiego, Filipa Bajona. A kiedy ten film tak naprawdę

trafi do ludzi? Ten film trafi z tego co wiem na jesieni

w kinach studyzyjnych ten film będzie już wyświetlany i myślę, że dużo większe

rzesze będą mogły zobaczyć ten film, do czego gorąco zachęcam.

A właśnie Rzesze, bo przecież jak się okazało film w Kazimierzu dzisiaj cieszy

się taką popularnością, że tłum nie zmieścił się do sali kinowej. No tak,

jest druga projekcja tego filmu. Myślę, że będzie też na jubileuszu stulecia

PKP, ale też tak jak powiedziałem w kinach studyjnych od jesieni będzie

można tą produkcję zobaczyć i i oceniać. Ocenić.

Dla mnie to piękny film z jednej strony o przymijaniu, ale też film pokazujący,

że jest przyszłość, że cały czas możemy się rozwijać.

Panie prezesie, ja chciałbym tutaj przede wszystkim publicznie podziękować

za możliwość zrealizowania takiego filmu dla PKP Intercity. Dziękuję też za

zaufanie, jakim obdarzyliście wytwórnie filmów oświatowych, za możliwość

wskrzeszenia tych tradycji, które od 75 lat są rozwijane w wytwórni jednej z

najstarszych tego typu instytucji publicznych w Polsce. I mam nadzieję, że

jeszcze uda nam się nie jeden film wspólnie zrobić.

Myślę, że tak. Historię musimy pielęgnować.

Tutaj mamy akurat historię kolei i z tego się bardzo cieszę, że taka

produkcja powstała i bardzo też wytwórni bardzo dziękuję, bo

jesteśmy bardzo zadowoleni. Bardzo nam się spodoba ten film.

Dziękuję panu bardzo dziękuję.

To był podcast Filmowa migawka. Sławomir Kalwinek, podcast Wytwórni

filmów Oświatowych w Łodzi, podcast Filmowa migawka. Zapraszam do

subskrybowania i lajkowania naszych produkcji. I już żegnamy się z

Kazimierza nad Wisłą z festiwalu Dwa Brzegi, gdzie prezentowany był po raz

pierwszy prapremierowo film Artemarach Heliuka pod tytułem Podróż

sentymentalna. Do zobaczenia i do usłyszenia. Do zobaczenia na seansach

tego filmu na innych festiwalach.

To był podcast Filmowa migawka.